CINEMATOGRAFÍA EN DOCUMENTALES: ESTILO & TÉCNICA

  • Impartido por: Alicia Francés

  • Duración: 50h 

  • Horario: de 10:45h a 15:45h de luns a venres. 

  • N.º de prazas: 18

  • Fianza: 150€

  • Datas: do 17 ao 28 de novembro de 2025

  • Inclúe auga, café, té, doces e froita durante todo o obradoiro.

  • Lugar: Unitaria

INSCRICIÓN: fai click no seguinte botón para redirixirte á plataforma da ESCAC

DESCRICIÓN

Explora as decisións técnicas e estéticas que constrúen a ollada do cinema documental:

  • desde a elección do equipo e a iluminación en contornos non controlados,

  • até a composición, o movemento de cámara, a cor e a iluminación como ferramentas narrativas.

A través da análise de obras históricas e contemporáneas, estudos de caso e exercicios de observación en contornos reais, aprenderás a deseñar unha proposta visual coherente, estética e ética para proxectos documentais de diversa escala.

OBXECTIVOS DO CURSO

Coñecementos

  • Comprender os fundamentos técnicos que condicionan a captura da imaxe documental en diferentes contextos.

  • Analizar o impacto das decisións estéticas na construción narrativa e emocional do documental.

  • Entender a convivencia do footage que xeramos co footage de arquivo.

  • Analizar o tratamento das fotografías, carteis ou outra documentación fotografada no filme.

  • Estudar obras clave para identificar estilos, técnicas e enfoques de dirección de fotografía no cinema documental.

  • Fomentar unha ollada crítica e ética sobre o uso da imaxe no documental, atendendo ás súas dimensións sociais e culturais.

  • Desenvolver a capacidade de observación para aplicar conceptos teóricos no deseño visual de proxectos documentais.

Coñecementos específicos

  • Coñecer o desenvolvemento histórico e as principais correntes estéticas na dirección de fotografía documental.

  • Identificar técnicas e tecnoloxías aplicadas á fotografía documental en contornos reais e non controlados.

  • Comprender o uso narrativo da composición, movemento de cámara, cor e iluminación no documental.

  • Recoñecer o papel ético e social da imaxe na construción do relato documental.

Habilidades

  • Analizar criticamente producións documentais desde a óptica técnica e estética.

  • Aplicar conceptos teóricos para planificar a proposta visual dun documental.

  • Desenvolver a capacidade de observación detallada do contorno para detectar oportunidades visuais e narrativas.

Competencias

  • Deseñar estratexias visuais coherentes co contido e coa intención ética de proxectos documentais, aplicables na produción audiovisual profesional.

  • Integrar coñecementos técnicos e estéticos para resolver problemas en rodaxes e producións en contornos reais.

  • Comunicar ideas e propostas visuais con claridade e fundamento teórico, facilitando a colaboración en equipos creativos e de produción.


Requisitos previos

Recoméndase que as persoas asistentes teñan coñecementos básicos de linguaxe audiovisual e unha familiaridade xeral co cinema documental. Non se requiren habilidades técnicas avanzadas de cámara ou iluminación, xa que o enfoque é principalmente teórico.


Bloques temáticos

  • Bloque 1: Historia e evolución da dirección de fotografía no cinema documental

    Percorrido breve polas correntes estéticas e técnicas desde os pioneiros até o documental contemporáneo.

  • Bloque 2: Técnicas e ferramentas de captación en contornos non controlados

    Equipos, formatos, iluminación natural e artificial, e o seu impacto na estética documental. Introdución ao manexo e tratamento técnico do arquivo audiovisual e fotográfico.

  • Bloque 3: Composición e movemento de cámara no documental

    Principios de encadre e dinamismo visual para potenciar e soster o relato.

  • Bloque 4: Cor e iluminación como elementos narrativos

    Estudo da cor e da luz na construción do ton e da atmosfera do documental. Analizarase como a corrección de cor e o tratamento da imaxe de arquivo complementan a narrativa audiovisual.

  • Bloque 5: Análise de casos e estéticas relevantes

    Estudo de obras icónicas e contemporáneas para extraer ensinanzas técnicas e conceptuais sobre a dirección de fotografía.

  • Bloque 6: Ética e ollada crítica na fotografía documental

    Reflexións sobre o rol da directora de fotografía na representación de realidades e suxeitos. Debaterase tamén a ética na selección, tratamento e uso da imaxe tanto xerada como de arquivo.

  • Bloque 7: Observación práctica

    Paseos e exercicios de observación para adestrar a ollada crítica e a sensibilidade visual.


Avaliación acreditativa dos aprendizaxes

  • Avaliación continua (50%): participación activa nas clases e en exercicios prácticos semanais.

  • Traballo final (50%): proposta de dirección de fotografía para un proxecto documental (ficticio ou real), fundamentada nos conceptos aprendidos durante o curso.


Fontes de información básica

  • La dirección de fotografía y la dirección de arte en el documental Guerrero. La cabeza entre las manos – Ler

  • La fotografía en el cine documental: un acercamiento teórico – Ler

  • Susan SontagSobre a Fotografía

  • Erik BarnouwDocumentary: A History of the Non-Fiction Film (1993) – Internet Archive

  • Bill NicholsIntroduction to Documentary (2ª ed., 2001) – Internet Archive / kufunda.net

  • Patricia AufderheideDocumentary Film: A Very Short Introduction (2007) – Google Books

  • Michael RenovThe Subject of Documentary (2004) – Scribd

  • Jack C. Ellis e Betsy A. McLaneA New History of Documentary Film (2012) – Bloomsbury Publishing

  • Revista Caimán Cuadernos de Cine – artigos e entrevistas

  • Revista Camera & Light – artigos e entrevistas

DOCENTE: Alicia Francés

Alicia Francés é unha directora de fotografía con base en Galicia, con experiencia en publicidade, ficción e documental. Tamén traballa como operadora de cámara en series e películas de ficción (IMDB).

Alicia Francés (Vigo, 1991) é directora de fotografía en documental e ficción, con obras recoñecidas en festivais nacionais e internacionais. Foi directora de fotografía de Abellón (Premio á Mellor Curtametraxe en Moscova, 2024), Curmán (Premio á Mellor Fotografía en Cans, 2025) e Adeus, Berta (Semana de Cine de Medina del Campo, 2025). En televisión traballou en Imperfectxs (Movistar+ e LaSexta, 2022-2023).

No ámbito documental participou en Hoxe e o resto do mundo (Cecilia Díaz, Matriuska) e en Kiro (María Yáñez, 2025), ademais de As Mans da Pulpeira. Na ficción roda actualmente O Pesadelo das Vacas (Rafa de los Arcos, Matriuska).

Formouse no Instituto del Cine de Madrid (2010–2012), tras iniciar o seu camiño en proxectos xuvenís en Vigo e no Festival de San Sebastián. É membro da Academia Galega do Audiovisual e de CIMA, e participou no programa de mentoring con Gris Jordana AEC.

A súa experiencia compleméntase co traballo como operadora en producións como El Caso Asunta (Bambú, Netflix, 2024) e As Neves (Cósmica/Aquí y Allí Films, 2024). Actualmente segue a desenvolver proxectos con produtoras de referencia estatal.

Financiado por: Ministerio de Cultura, ICAA e Fondos Next Generation da Union Europea.

Cancelación por parte do alumnado:

– Para cursos continuos (como ioga, pilates, coro, etc.), a cancelación debe realizarse como mínimo 15 días antes do inicio do mes seguinte. Así evitamos que se reserve unha praza para alguén que non vai continuar e podemos organizar os grupos mellor.

– A anulación do curso debe solicitarse por escrito, enviando un correo a queroaprender@escolaunitaria.com ou facéndoo presencialmente en Unitaria.

– En cursos ou obradoiros puntuais, as cancelacións poden facerse ata 15 días antes do seu inicio e devolverase o 50% do importe de inscrición.

– Unha vez comezado o curso/obradoiro/evento, non se devolverá o importe abonado, independentemente da causa de abandono.

– O prazo estimado para facer a devolución (nos casos que corresponda) será de 24 a 48 horas desde a notificación por parte de Unitaria.

Cancelación por parte de Unitaria:

Unitaria resérvase o dereito de suspender ou modificar datas e horarios de calquera curso, obradoiro ou evento se non se acada o número mínimo de persoas inscritas. Neste caso, comunicarase con antelación e indicarase a forma de devolución íntegra do importe.

INSCRICIÓN: fai click no seguinte botón para redirixirte á plataforma da ESCAC